Με αφορμή το Διεθνές Συνέδριο της Παγκόσμιας Ομοσπονδίας Ψυχικής Υγείας 
(6-9 Μαρτίου 2013, Αθήνα)


Πριν μερικές ημέρες και με αφορμή το Διεθνές Συνέδριο της Παγκόσμιας Ομοσπονδίας Ψυχικής Υγείας που διεξάγεται στην Αθήνα από σήμερα 6 Μαρτίου και ως το Σάββατο 9 Μαρτίου, μου δόθηκε η ευκαιρία να παρακολουθήσω τη συνέντευξη τύπου του Καθηγητή κ. Γιώργου Χριστοδούλου – Επιτίμου Προέδρου της Ελληνικής Ψυχιατρικής Εταιρείας & Προέδρου της Οργανωτικής Επιτροπής του Συνεδρίου και του Αναπληρωτή Καθηγητή κ. Δημήτρη Πλουµπίδη – Αντιπροέδρου της Ελληνικής Ψυχιατρικής Εταιρείας & Συν-Προέδρου της Οργανωτικής Επιτροπής.

Ανάμεσα στα πολύ ενδιαφέροντα πράγματα που ειπώθηκαν , εκείνο που κυρίως μου κέντρισε το ενδιαφέρον ήταν η αναφορά τους στον Αυτοκτονικό Ιδεασμό. Η αλήθεια είναι ότι το συγκεκριμένο θέμα με κλόνισε μόλις συνειδητοποίησα ότι αυτό είναι μία κατάσταση πάρα πολύ κοντά μας, δίπλα μας, γύρω μας…. ιδιαίτερα στις δύσκολες εποχές που ζούμε. Η απελπισία, η ανεργία, η έλλειψη προοπτικής, η απόγνωση, τα συσσωρευμένα χρέη είναι εκείνα που καθημερινά πλέον οδηγούν πάρα πολλούς συνανθρώπους μας στη σκέψη ότι η ζωή τους θα ήταν καλύτερα να τερματιστεί. Είναι γεγονός πώς όλοι μας κάποια στιγμή έχουμε σκεφτεί κάτι που θα μπορούσε να θεωρηθεί αυτοκτονικός ιδεασμός. Ωστόσο αυτό δεν εκφράζει την πραγματική μας επιθυμία. Αντίθετα, στους ανθρώπους με αυτοκτονικό ιδεασμό , η σκέψη αυτή γίνεται εμμονή. Και δυστυχώς , κάποιοι από αυτούς που το σκέφτονται το πραγματοποιούν ή τουλάχιστον αποπειρώνται να το πραγματοποιήσουν. Αυτό όμως είναι μάλλον το αναμενόμενο , αφού στο ήμισυ τουλάχιστον των περιπτώσεων υποβόσκει η κατάθλιψη που τους καθοδηγεί και που τους κάνει να βλέπουν και να θεωρούν τα προβλήματά τους αξεπέραστα.

Το μεγάλο μου ερώτημα σχετικά, είναι τι θα μπορούσαν να κάνουν οι συγγενείς και φίλοι αυτών των ανθρώπων που έχουν αυτοκτονικό ιδεασμό. Είναι εύκολο να βοηθήσεις κάποιον; Είναι εφικτό να αποσπάσεις και να απομακρύνεις τη σκέψη του από την εμμονή; Πώς μπορείς να καταλάβεις αν κάποιος είναι έτοιμος να πραγματοποιήσει την «απειλή» του;

Προσωπικά πιστεύω πως οι συγκεκριμένοι άνθρωποι, επειδή μόνο ανεύθυνοι δεν είναι, σίγουρα προβαίνουν σε τακτοποίηση εκκρεμοτήτων και μάλιστα συλλογικά. Αυτό ίσως θα έπρεπε να αρχίσει να κρούει τον κώδωνα του κινδύνου. Και σε αυτό το σημείο , εκείνος που θα το αντιληφθεί πρώτος θα πρέπει να κινητοποιηθεί και να ζητήσει άμεσα τη βοήθεια ειδικού (ψυχιάτρου), με σκοπό να αποτρέψει οποιαδήποτε απόπειρα. Όσοι περιβάλλουν τον «πάσχοντα» θα πρέπει να αποφεύγουν επιμελώς να μιλούν και να αναφέρονται στις αυτοκτονίες, ούτως ώστε η σκέψη του να μην επικεντρώνεται διαρκώς σε αυτό. Αυτό, ίσως να μην είναι εύκολο – μιας και τα προβλήματα που απασχολούν τον συγκεκριμένο άνθρωπο, πιθανόν να απασχολούν και τους οικείους του – ωστόσο θα πρέπει να γίνεται , ακόμα και ως κάποιο είδος «οικογενειακής / συλλογικής θεραπείας».

Θεωρώ ότι είναι πάρα πολύ σημαντικό να είμαστε πραγματικά δίπλα στους ανθρώπους που υποφέρουν ψυχικά. Είναι ιδιαίτερα ευαίσθητοι άλλωστε και γι’ αυτό υποφέρουν. Είναι οι άνθρωποι που ξεχωρίζουν και στην πραγματικότητα , εξαιτίας της υπερευαισθησίας τους, κάνουν τον κόσμο μας πιο όμορφο και πιο ανθρώπινο. Είναι ουσιώδες και πάρα πολύ σημαντικό να περνάμε δημιουργικό χρόνο μαζί τους και να προσπαθούμε να κατευθύνουμε τη σκέψη τους σε ευχάριστα γεγονότα. Οφείλουμε να σπείρουμε την ελπίδα στην ψυχή τους …. και μέσα από αυτούς να γίνουμε κι εμείς καλύτεροι άνθρωποι.

Εύα Μαρινάκη